Umowa terapeutyczna i zgody online dla psychologa i psychoterapeuty

Przy konsultacji z sądem, prokuraturą albo organem, który sam wskazuje formę dokumentu, sprawdź jego wymagania. Opinię psychologiczną do postępowania składasz tak, jak żąda organ, a nie przez nasz link.

Kontrakt terapeutyczny to zwykła umowa o świadczenie usług, a spory z klientami rzadko dotyczą samej terapii. Najczęściej chodzi o nieodwołane sesje, kontakt między spotkaniami i o to, komu psycholog może coś powiedzieć. Dobry kontrakt odpowiada na te pytania, zanim padną.

• Forma i cel: konsultacja, psychoterapia indywidualna, terapia par, sesje stacjonarne lub online, orientacyjna długość procesu.
• Częstotliwość i czas sesji: na przykład raz w tygodniu po 50 minut.
• Honorarium i odwoływanie: do kiedy klient może odwołać sesję bez opłaty i co się dzieje z sesją nieodwołaną.
• Kontakt między sesjami: czy i jak odpowiadasz na wiadomości, co robić w kryzysie (numery alarmowe, telefon zaufania).
• Granice poufności: kiedy tajemnica ustępuje (zagrożenie życia lub zdrowia), superwizja w formie zanonimizowanej.
• Sesje online: zakaz nagrywania sesji przez obie strony bez zgody, zapewnienie przez klienta miejsca, w którym nikt nie słucha.
• Zakończenie terapii: sesja podsumowująca, wypowiedzenie przez każdą ze stron.

Gdy klient jest konsumentem i zawiera umowę na odległość (mail, link, bez spotkania), przysługuje mu co do zasady prawo odstąpienia w terminie 14 dni. Jeśli pierwsza sesja ma się odbyć wcześniej, dopisz w kontrakcie oświadczenie klienta, że żąda rozpoczęcia usługi przed upływem tego terminu. Szerszy wzór umowy usługowej opisujemy na stronie umowa o świadczenie usług online.

We wrześniu 2026 roku obowiązuje ustawa z 8 czerwca 2001 r. o zawodzie psychologa i samorządzie zawodowym psychologów. Zobowiązuje ona psychologa do poinformowania klienta o celu postępowania, jego przebiegu i wynikach oraz do uzyskania akceptacji planowanych czynności (art. 13 ust. 1), a także do zachowania tajemnicy informacji uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu (art. 14). Ustawa nie określa formy tej akceptacji, więc kontrakt podpisany przez link dobrze ją dokumentuje.

18 lutego 2026 r. ogłoszono nową ustawę z 23 stycznia 2026 r. o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów (Dz.U. 2026 poz. 187). W większości wchodzi ona w życie 19 maja 2028 r. i wtedy zastąpi ustawę z 2001 roku. Warto przygotować dokumenty już teraz, bo nowe przepisy są znacznie bardziej szczegółowe:

• art. 25: świadczenie następuje za zgodą odbiorcy po poinformowaniu go o prawach, celu i zakresie; za małoletniego zgodę wyraża przedstawiciel ustawowy, a od 16 lat wymagana jest także zgoda samego nastolatka;
• art. 27: tajemnica obejmuje wszystko, o czym psycholog dowiedział się w związku ze świadczeniem, a jednym z wyjątków jest pisemna zgoda odbiorcy na ujawnienie; przy terapii par lub rodzin pisemna zgoda jest potrzebna od wszystkich uczestników;
• art. 28: obowiązek prowadzenia dokumentacji psychologicznej, w postaci papierowej lub elektronicznej.

Jeśli pracujesz w podmiocie leczniczym (poradnia zdrowia psychicznego, szpital), do zgód stosujesz także ustawę o prawach pacjenta, tak jak lekarze. Psychoterapeuta, który nie jest psychologiem, ma obowiązki wynikające z umowy, RODO i standardów etycznych swojego towarzystwa, więc kontrakt jest dla niego szczególnie ważny.

O istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie (art. 97 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Czy terapia jest taką sprawą, zależy od okoliczności, ale w praktyce psychologowie dziecięcy proszą o zgodę obojga rodziców, a przy konflikcie rozwodowym jest to jedyne rozsądne podejście. Rodzic, który nie wiedział o terapii, potrafi zakwestionować ją w sądzie i złożyć skargę na psychologa.

Problem z papierem jest prosty: na pierwszą konsultację przychodzi jeden rodzic. Drugi mieszka w innym mieście albo za granicą. W podpiszmy dodajesz obu rodziców jako sygnatariuszy tej samej zgody, a jeśli pacjent ma 16 lub 17 lat, także jego. Włącz weryfikację tożsamości (zdjęcie dowodu i twarzy), gdy chcesz mieć pewność, że zgodę podpisał drugi rodzic, a nie jego adres e-mail w rękach pierwszego.

Drugi rodzic, który się nie zgadza, może odrzucić dokument z uzasadnieniem. Dowiadujesz się o sporze przed pierwszą sesją, a nie po trzech miesiącach terapii. Podobny obieg zgód dla placówek opisujemy na stronie podpis elektroniczny w przedszkolu.

Dane o zdrowiu psychicznym to szczególna kategoria danych (art. 9 RODO). Samo to, że ktoś chodzi na terapię, jest informacją wrażliwą. Dlatego obieg podpisów ułóż oszczędnie:

• do podpisu wysyłaj kontrakt i zgody, a nie notatki, wyniki testów, diagnozy czy opinie; dokumentację prowadzisz w swoim systemie, my jej nie przechowujemy,
• nazwa dokumentu nie musi zdradzać problemu klienta: „Umowa o konsultacje psychologiczne” zamiast „Umowa terapia uzależnienia”,
• zapytaj o prywatny adres e-mail; firmowa skrzynka klienta bywa czytana przez asystentkę, a wspólny adres rodzinny przez partnera,
• przy podpisie z telefonu włącz kod SMS, żeby link nie zadziałał u osoby, która przejęła maila,
• zgodę na nagrywanie sesji do superwizji zbieraj osobno i tylko wtedy, gdy nagrywasz; klient może jej nie dać i nadal chodzić na terapię.

Zasady zgód marketingowych i ich oddzielenia od umowy opisujemy na stronie zgoda na przetwarzanie danych osobowych online.

1. Szablony: kontrakt dla terapii indywidualnej, kontrakt dla par, zgoda rodziców, zgoda na nagrywanie. Zapisujesz PDF raz i wysyłasz po każdej konsultacji wstępnej.
2. Sygnatariusze i kolejność: klient, przy parze oboje partnerzy, przy dziecku rodzice i nastolatek. Kolejność ustawiasz, gdy chcesz, żeby rodzic podpisał przed dzieckiem.
3. Identyfikacja: kod SMS przy każdym kliencie, weryfikacja tożsamości przy zgodzie drugiego rodzica. Gdy wszyscy przejdą silną identyfikację, dokument ma poziom podpisu zaawansowanego.
4. Karta Podpisów: PDF z imieniem, e-mailem, adresem IP, czasem podpisu i skrótem SHA-256 dołączasz do dokumentacji.
5. Ośrodek z kilkoma terapeutami: plan Team daje wspólne szablony, a recepcja widzi, co czeka na podpis.

Czego nie podpiszesz naszym podpisem: oświadczeń wymagających formy pisemnej (w tym pisemnej zgody na ujawnienie tajemnicy po wejściu w życie nowej ustawy) i dokumentów, dla których sąd lub urząd wymaga podpisu kwalifikowanego. Różnice poziomów podpisu opisujemy na stronie moc prawna podpisu.